Het werkboek Basisvaardigheden Microbiologie bevat een hoofdstuk Bodemmicrobiologie met daarin de rol van micro-organismen in de stikstofkringloop. Studenten leren aan de hand van een aantal experimenten over de belangrijkste chemische processen van de stikstofkringloop.
- Stikstoffixatie: bacteriën in de bodem of in wortelknollen van bepaalde planten (zoals klaver) zetten stikstofgas om in ammoniak (NH₃). Dit zijn stikstoffixerende bacteriën.
- Ammonificatie: wanneer planten en dieren doodgaan of afval uitscheiden, breken bacteriën dit organisch materiaal af en zetten het om in ammonium (NH₄⁺). Dit heet ammonificatie.
- Nitrificatie: andere bacteriën zetten ammonium om in nitriet (NO₂⁻) en daarna in nitraat (NO₃⁻). Dit proces heet nitrificatie en wordt uitgevoerd door de nitrificerende bacteriën. Planten kunnen met hun wortels nitraat goed opnemen om eiwitten en nucleïnezuren van te maken. Dit wordt stikstofassimilatie (N-assimilatie) genoemd.
- Denitrificatie: sommige bacteriën zetten nitraat weer om in stikstofgas, dat terug de atmosfeer in gaat. Dit zijn de denitrificerende bacteriën.
De kringloop zorgt ervoor dat stikstof steeds opnieuw beschikbaar komt voor de stikstofassimilatie van alle levende organismen.
Zelftests
In het werkboek Basisvaardigheden Microbiologie staan bij elk experiment vragen die studenten op papier beantwoorden. De online leeromgeving bevat een groot aantal zelftests waarmee studenten hun achtergrondkennis bij de experimenten zelf kunnen testen. Bij het hoofdstuk Bodemmicrobiologie zijn vijf zelftests ontwikkeld met een eindtoets.
